Hakkımızda | İletişim
Haymananın İlk ve Tek Siyasi Bağımsız Gazetesi

SAKARYA SAVAŞININ SON GÜNLERİ (07.09.1921)
29/09/2017

Hazırlayan SAMİ ÜMÜT Haymana Kaymakamlığı Emekli Yazı İşleri Müdürü
Türklerin keşif taarruzlarına başlamaları. Özakman Turgut. 1881 - 1938 Atatürk, Kurtulus Savasi ve Cumhuriyet Kronolojisi: Açiklamalar, Kaynaklar, Temel Belgeler ve Devrim Yasaları; Genel Kronolojiye ek olarak özel devrim tarihi ile özet Atatürk Kronolojisi (Bilgi Yayinlari / Bilgi Dizisi: 126) Ankara : Bilgi Yayinevi,1999, 437 [3]s. 
Türk Ordusu 6/7 Eylül gecesi, karanlıktan da yararlanarak muharebe güçlü keşif kollarıyle Yunan mevzilerine baskınlar düzenliyordu. Bu faaliyet 7 Eylül sabahı da bütün cephe boyunca zaman zaman ve yer yer devam etti. Gündüzkü harekâtta gruplar, daha büyük kuvvetlerle mevziî taarruzlar da düzenlediler. 4’ncü grup bölgesinde 5’nci Kafkas Tümeni Hücum Taburu ile 10’ncu Yunan Tümen birliklerine yapılan bir baskın taarruzu düşmanı gafil avlamış, süngü ve bombalarla sabaha karşı gerçekleştirilen bu saldırı sonunda düşman Çal doğusundaki bir kısım mevzilerinden geriye atılmıştı. Hücum taburunun 1 şehit, 10 yaralı, 2 kayıp zayiatına karşı hücumda düşman 300 ölü vermişti. Akşama kadar sürdürülen bu keşif hareketleri ve küçük çaplı baskın taarruzlarından anlaşıldığına göre Yunanlılar, dünkü mevzilerini bugün de korumaktaydılar. Cephedeki kuvvetlerini azaltmış olmakla beraber bu zayıflığını siperlerdeki piyade ateşli silahlarını arttırmak ve topçusu ile bol mermi sarfederek gidermeye çalışmaktaydı. Mürettep Kolordu ile 12 nci, 3 ncü, 2 nci Grup Komutanlıkları tabur büyüklüğünü geçmeyen kuvvetlerle keşif ve baskın hareketlerini yürütürlerken en doğudaki 1 nci Grup Komutanı Albay İzzettin (Çalışlar), karşısındaki Yunan 2 nci kolordusunda çekilme belirtileri gördüğü için iki tümenle taarruza karar vermişti. Saat 17.00'ye doğru başlayan Albay Mehmet Sabrı (Erçetin) komutasındaki 4 ncü Tümenin taarruzu, Yunan 13 ncü Tümeninin mukavemeti ve Yunan topçusunun yoğun ateşlerine rağmen gelişti. Bu sırada başlayan bir düşman karşı taarruzu kırılarak güneş batarken Yunan mevzilerine girildiğinde avcı hendeklerinin düşman ölüleriyle dolu olduğu görüldü. Düşman mevzilerine girinti yapan bu yerde yalnızbaşıma bir tehlikeye maruz bırakılmaması için gece karanlığında birlikler yine geriye alındılar. 5 nci Tümenin taarruzu ise bir gelişme göstermeden güneş batarken durdu. Birlikler tekrar eski mevzilerine çekildiler. 5 nci Süvari Grubu da bazı birliklerini düşmanın daha da derinliklerine sürerek keşif ve baskın hareketlerine devam etti. Papoulas, hükümetinden beklediği cevabı bugün de alamamıştı. Saat 11.00'de yayınladığı emirde şunları söylüyordu: 1. Kolordular, şimdi işgal etmekte oldukları mevzileri derhal tahkim etmeye başlayacaklar ve çok kuvvetli bir şekilde savunma tedbiri alacaklardır. Bundan, ordunun taarruzdan ve ileri hareketten vazgeçtiği manası çıkarılmamalıdır. Aksine, cephemizde alınacak kuvvetli savunma tedbirleri sayesinde taarruz sırasında kuşatma hareketi için kuvvet tasarruf etmemiz mümkün olacaktır. Tahkimat, insan ve malzemece takviye demek olduğundan, Türkler tarafından yapılacak bir taarruz halinde bu kadar büyük üstünlükleri olan bu önemli işi ihmal etmemiz cinayet olur. Türkler, kuvvetli ve uygun bir şekilde kullanmakta olduktan savunma tedbirleri sayesinde, bizden daha az bir kuvveti olduğu halde. cephesini bizimkinden çok daha fazla uzatmaya ve bizim ihtiyatlarımızdan daha büyük bir ihtiyat kuvveti elde bulundurmaya muvaffak olmuşlardır. 
2. l’nci ve 3 ncü Kolorduların herbiri, tam birer tümenden ibaret bir ihtiyat kuvveti teşkil edecek ve gerilerinde münasip bir mevkie yerleştireceklerdir. 2 nci Kolordu da buna uygun bir ihtiyat bulunduracaktır.Bugün dahil, üç gündür yapılan keşiflere dayanarak Türk Komuta Heyeti, durumu şöyle değerlendiriyordu: Yunanlılar, savaşı kaybettiklerini anlamışlardır. Kısa zamanda büyük çapta bir takviye almaları olasılığı da bulunmadığına göre durmak veya çekilmekten başka yapacakları bir şeyleri yoktur. Yunanlıların kısa sürede yeniden ileri harekâta geçme olanakları bulunmadığına göre Sakarya doğusunda bir köprübaşına sahip olabilmek için şimdi bulundukları hatlarda savunmaya geçmeleri, hem cephenin çok geniş olması hem de tehlikeli bir engel halinde nehri gerisinde bırakması nedeniyle, uygun bir hareket değildir. O halde en az arazi kaybı ile savunacakları en yakın yer Sakarya'nın gerisidir. Bunun için de her halükârda doğuya doğru yayılmış olan l nci ve 2 nci Kolordularını Sakarya boylarına, 3 ncü Kolordu bölgesine kaydırmaları, yani l nci ve 2 nci Kolordularıyla batıya doğru büyük bir çark hareketiyle kuzeye olan yüzlerini doğuya çevirecek şekilde yeni tertipler almaları gerekmektedir. Çünkü şimdi bulundukları yerlerden l nci Kolordu birliklerinin Sakarya geçitlerine olan uzak lığı ortalama 40 kilometre, daha doğudaki 2 nci Kolordunun ise 65-70 kilometreyi bulmaktadır. Üstelik bu kolordular, yüzleri kuzeye dönük olarak, arkalarını yolsuz ve susuz Konya çöllerine vermişler ve 40-45 kilometreyi bulan geniş bir cepheye yayılmışlardır. Şayet Türk Ordusu bir hamle ile 3 ncü Kolorduyu geriye atıp Sakarya geçitlerini tutar veya kuvvetli birliklerle 3 ncü Kolordu ile kendi kuvvetleri arasına girip onları güneydeki bu ıssız çöllere doğru atarsa halleri ne olurdu? O halde neresinden bakılırsa bakılsın Yunan Ordu Komutanlığının, ister Sakarya batısına bir çekilme veya isterse Sakarya doğusunda bir savunma için olsun yapacağı en doğru hareket, ilkin 3 ncü Kolordunun himayesinde 1 nci ve 2 nci Kolordularını batıya çekip şimdiki tehlikeli durumdan kurtarmaktı. Düşmanın son iki üç gündür durması, büyük bir ihtimalle böyle bir çekiliş için zaman kazanmak, bu arada sahra hastahaneleri başta olmak üzere depo ve ikmal tesislerini Sakarya batısına taşımak ve diğer yandan da Türklere çekilmediği kanısını vermek istemesindendi.
Kaynak: Artuç,Ibrahim.Büyük Dönemeç : Sakarya Meydan Muharebesi ( 1912 - 1922 Türk Savaslari Belgeseli). Istanbul : Kastas A.S. Yayinlari, 1985, 349, [10] s.
DEVAM EDECEK..

Bu yazıya toplam 1 yorum yapıldı.
Mesajınız Gönderiliyor
Lütfen Bekleyiniz...


Teşekkür Ederiz.
Mesajınız Gönderilmiştir.
En Kısa Zamanda Editörlerimiz
Tarafından Kontrol Edilip Yayınlanacaktır.


Olası Sebeplerden Ötürü
Mesajınız Gönderilmemiştir.
İnternet Bağlantınızı Kontrol Edip
Tekrar Deneyiniz.
İsminizi Giriniz
Lütfen En Az 3 Karakter İsim Giriniz
: *
Mesaj Başlığı Giriniz
Lütfen En Az 5 Karakter Mesaj Başlığı Giriniz
: *
E-Mail Adresinizi Giriniz
E-Mail Boş Bırakın veya Doğru Mail Adresi Giriniz.
:   
Yorumunuzu Yazınız * Max 1000 karakter.Kopyala yapıştır yaparsanız yorumunuz kesilebilir.
Lütfen En Az 10 Karakter Bir Yorum Yazınız.
İşlemin Sonucu Kaçtır :
Lütfen İşlem Toplamını Doğru Giriniz.
 " SAKARYA SAVAŞININ SON GÜNLERİ (07.09.1921) " Haberine Yapılan Yorumlar

Başlık:

yillardir bitmiyen 60 klm.lik ankara haymana yolu

07:07:39

Gönderen:

Ali KEMAL

1/10/17

Her halk kendi destanini kendisi yazar,her halk icabi halinde ülkesi ve halki icin icabinda ölmeyi öldürmeyi göze almak zorundadir,yoksa asirlar sonra yunan orudusu haymanaya dayanir,haymana Kurtulus savasinin mihenk tasidiracikca söylemek gerekiyor haymanada ölesiye savasanlarin büyük bir cogunlugu orta anadoluinsaniydi,küllerinden alevlenen bu halk kararini vermis ya ölüm yada özgürce bir yasam,o günleri kayib yillar olaraksöyliyen zevata sormak gerekir,bu can pazarinda senin deden bu savasin hangi blümünde varidi,rahmetle andigim kayin babam kürd dedo söyle anlatiyordü,izmire vardigimizda piyadenin cok azi hayatta kalmisti,ben topcuydum uzak mesafede savastim belkide ondan dolayi hayattakaldim diyordu.o mücadeyi veren haymana bu gün geri kalmisliginin sancilarini yasiyor,böyle olmamaliydi herkes hak ettigi kadarini almaliydi,haymana ve orta Anadolu dirseklenmistir,nasilmi bitmiyen 60 klm lik Ankara haymana yolu aci bir örnektir,caldaginda yasamini veren kahramanlari saygiyla anmak.


  Sayfanın üstüne gitmek için tıklayınız...
Sizde Reklam Verebilirsiniz
Yazarlarımızdan...
Yazarlar - Son 5 Yorum
Haberler - Son 5 Yorum
Sizde Reklam Verebilirsiniz
Facebook'ta Bizi Bulun


Ulusal Gazetelerin Mansetleri
 Bir Gazete Seçin